Wiedeński lutnik dworski, twórca wybitnych kopii Stradivariego i Guarneriego, autor charakterystycznego szklistego lakieru. Sylwetka jednego z najważniejszych mistrzów austriackiej szkoły lutnictwa.
Kontynuujemy cykl, w którym przyglądamy się sylwetkom najsłynniejszych lutników i ich historii. Teraz czas na Gabriela (Gábora) Lemböcka – mistrza wiedeńskiego lutnictwa XIX wieku, którego instrumenty do dziś budzą podziw kolekcjonerów i muzyków.
Lemböck rozpoczął swoją karierę jako uczeń znanych lutników – Petera Teufelsdorfera oraz J.B. Schweitzera. Już od 1840 roku zdobywał doświadczenie jako czeladnik, by później w Wiedniu związać swoją przyszłość z warsztatem Antona Fischera, którego został następcą.
Wiedeń w połowie XIX wieku był jedną z najważniejszych stolic muzycznych Europy. Mieszkali tu Brahms, Mahler, działała Filharmonia Wiedeńska, a wirtuozi z całego kontynentu zatrzymywali się tu w drodze na koncerty. Praca dla wymagającej wiedeńskiej publiczności muzycznej była dla młodego lutnika ogromnym wyzwaniem – i jednocześnie szansą na zbudowanie pozycji w branży.
W 1855 roku Lemböck przejął pracownię Bernharda Stossa, a kilka lat później otrzymał prestiżowy tytuł lutnika dworskiego. Ten tytuł, nadawany przez cesarski dwór wiedeński, świadczył o najwyższym uznaniu jakości jego pracy – był oficjalnym potwierdzeniem przynależności do elity europejskiego lutnictwa.
Jego talent doceniano również na międzynarodowych wystawach – zdobył wyróżnienia w Monachium w 1854 roku oraz w Londynie w 1862 roku. Te nagrody otworzyły mu drogę do kolekcjonerów spoza Austrii i ugruntowały jego pozycję jako jednego z najbardziej cenionych lutników środkowej Europy.
Tytuł lutnika dworskiego nie był tylko zaszczytem – to była gwarancja jakości, która do dziś podnosi wartość rynkową instrumentów Lemböcka na aukcjach.
Lemböck zasłynął przede wszystkim z wyjątkowych kopii klasycznych włoskich instrumentów, szczególnie modeli Guarneri del Gesù należących do Paganiniego. W XIX wieku, gdy kult wirtuoza i jego instrumentu „Il Cannone" osiągnął szczyt, kopie te były szczególnie poszukiwane przez ambitnych skrzypków, którzy nie mogli sobie pozwolić na oryginał.
Lemböck nie naśladował bezmyślnie – studiował konstrukcję, sklepienia, lakier i proporcje włoskich mistrzów, dodając jednocześnie własną interpretację. Charakterystyczny był jego szklisty lakier w różnych odcieniach – elegancki, przezroczysty i optycznie głęboki, co stanowiło jego znak rozpoznawczy.
Po zakończeniu działalności warsztat mistrza kontynuowali jego uczniowie, podtrzymując tradycję wiedeńskiego lutnictwa. Instrumenty Lemböcka i jego szkoły są dziś poszukiwane przez kolekcjonerów na aukcjach w Europie i Ameryce – ich ceny stale rosną, co świadczy o trwałej wartości tej tradycji.
Wiedeńska szkoła lutnicza, do której należał Lemböck, była jedną z najważniejszych w XIX wieku – obok francuskiej i niemieckiej. Charakteryzowała się elegancją wykonania, świetną pracą lakieru i wyważonym brzmieniem łączącym ciepło włoskiej tradycji z precyzją środkowoeuropejskiego rzemiosła.
Wskazówka kolekcjonera: Instrumenty sygnowane przez Lemböcka lub wykonane w jego warsztacie to wartościowy nabytek – ale uwaga na kopie i fałszywe etykiety. Każdy taki instrument wymaga oceny doświadczonego eksperta.